De Studiedienst van VDAB publiceert elk jaar een lijst met beroepen waarvoor de invulling van de vacatures moeilijker verloopt dan voor de andere beroepen.
De toename van het aantal werkzoekenden in combinatie met een afname van het aantal vacatures zorgt de laatste jaren voor een iets minder krappe arbeidsmarkt in Vlaanderen. Het aantal werkzoekenden zonder werk is wel toegenomen met 7 % tov het voorbije jaar, en net zoals vorig jaar heeft meer dan de helft van de werkzoekenden een lange afstand tot de arbeidsmarkt maar de procentuele toename is vooral groot bij de werkzoekenden met een korte afstand tot de arbeidsmarkt.
Uit het jaarlijks onderzoek van VDAB naar de knelpuntberoepen blijkt dat de zoektocht naar bepaalde profielen uiterst moeilijk blijft. De vergrijzing, de mismatch tussen de beschikbare kandidaten en de profielen die gezocht worden en specifieke arbeidsomstandigheden spelen hierbij een rol.
Een knelpuntberoep is een beroep waarvoor de invulling van vacatures moeilijker verloopt dan voor de andere beroepen.
In 2026 neemt het aantal knelpuntberoepen af. Op de VDAB knelpuntberoepenlijst voor 2026 staan 227 beroepen, dat zijn er 24 minder dan vorig jaar. Verpleegkundige blijft één van de grootste knelpuntberoepen net zoals boekhouder (accountant). Bijna de helft van de tien grootste knelpuntberoepen is een technische functie (o.a. . Industrieel elektromecanicien, insteller-omsteller verspaning, technicus werf-, landbouw- en hefmachines en verantwoordelijke industrieel onderhoud). Ook twee bouwberoepen, werfleider en calculator bouw, vinden we terug bij de grootste knelpuntberoepen. Vrachtwagenbestuurder en medewerker tuinbouw vervolledigen het overzicht van de grootste tien knelpuntberoepen. Ook andere ‘vaste waarden’ zoals horecapersoneel, begeleiders kinderopvang en andere zorgberoepen blijven knelpuntberoepen.
De 10 grootste knelpuntberoepen zijn (alfabetische volgorde):
- Accountant
- Calculator bouw
- Industrieel elektromecanicien
- Insteller-omsteller verspaning
- Medewerker tuinbouw
- Technicus werf-, landbouw- en hefmachines
- Verantwoordelijke industrieel onderhoud
- Verpleegkundige
- Vrachtwagenbestuurder
- Werfleider
Scholingsbeding – knelpuntberoep
De lijst van knelpuntberoepen is ook van belang voor de toepassing van het scholingsbeding.
De voorwaarde met betrekking tot de minimale jaarloongrens is immers niet van toepassing indien het scholingsbeding betrekking heeft op een opleiding voor een beroep of een functie die voorkomt op de lijsten van knelpuntberoepen of moeilijk in te vullen functies van de Gewesten. De plaats van tewerkstelling bepaalt welke van deze lijsten van toepassing is.
De voorwaarde dat de vorming zich niet mag situeren in het wettelijk of reglementair kader vereist voor de uitoefening van het beroep waarvoor de werknemer werd aangeworven, is ook niet van toepassing zijn bij knelpuntberoepen.
Bron: Knelpuntberoepen in Vlaanderen – editie 2026, www.vdab.be.
