In het regeerakkoord was voorzien dat het mobiliteitsbudget zou worden hervormd tot een mobiliteitsbudget voor iedereen. In een eerste fase die mogelijks van toepassing zou zijn vanaf 01/01/2027 heeft betrekking op het feit dat werkgevers het mobiliteitsbudget verplicht als mogelijkheid zouden moeten aanbieden aan werknemers die recht hebben op een bedrijfswagen. Er wordt daarbij voorzien in een aantal specifieke uitzonderingen.
Eind april hebben de Centrale raad voor het bedrijfsleven (CRB) en de Nationale Arbeidsraad (NAR) hierover een unaniem advies uitgebracht. Daarin wordt gevraagd om bepaalde administratieve vereenvoudigingen door te voeren. Bovendien wordt er gepleit voor een beperking van de inbreng van huisvestingskosten en voor een echte keuze binnen pijler 2 van het mobiliteitsbudget (nl. duurzame mobiliteit), afgestemd op de behoeften van de werknemers.
Administratieve vereenvoudiging
- Gemiddeld aantal tewerkgestelde werknemers
Volgens het voorontwerp van wet bepaalt het gemiddeld aantal tewerkgestelde werknemers (<15, <50, ≥50) of en vanaf welke datum een werkgever verplicht is om een mobiliteitsbudget aan te bieden aan zijn werknemers die recht hebben op een bedrijfswagen.
De Raden vragen om duidelijkheid te scheppen over het moment waarop de foto van het gemiddeld aantal tewerkgestelde werknemers precies moet worden genomen. Tevens vragen ze om de regels bij personeelsfluctuaties coherent en duidelijk vast te leggen.
- TCO
Er wordt gevraagd om de berekening van de TCO van geleasede en gehuurde voertuigen volgens de forfaitaire waardenformules voortaan op de leasingdocumenten te vermelden. In dat kader vragen ze dat de bevoegde autoriteiten aan de leasingmaatschappijen verplichte richtlijnen communiceren en opleggen over de manier waarop de TCO van geleasede en gehuurde voertuigen moet worden berekend en hoe die dient te worden vermeld, met het oog op coherentie en uniformiteit in de gehanteerde berekeningswijzen.
Ze stellen een vereenvoudiging van forfaitaire waardenformule voor een gehuurd of geleased voertuig voor:
- de vaste component = de jaarlijkse huur-of leasekosten + de niet-aftrekbare btw + de belasting op de niet-aftrekbare autokosten + de patronale CO2-solidariteitsbijdrage (in totaliteit op jaarbasis)
- + de variabele component = (6000 + de enkele woon-werkafstand x 2 x 200) x de verbruikskosten per kilometer
Bij een berekening op basis van de werkelijke kostenformules is de TCO gelijk aan de jaarlijkse gemiddelde bruto kostprijs van de bedrijfswagen waarvan de werknemer afstand doet of waar hij recht op had. Dit gemiddelde dient volgens het huidige wettelijke kader berekend te worden over de laatste 4 jaar, of over de volledige periode wanneer de bedrijfswagen minder dan 4 jaar ter beschikking werd gesteld. Er wordt voorgesteld dit aan te passen naar 2 jaar.
- Tijdelijke uitsluiting van bepaalde werknemerscategorieën
Er wordt gevraagd om werkgevers tot en met eind 2029 de mogelijkheid te bieden duidelijk afgebakende categorieën van werknemers uit te sluiten van het mobiliteitsbudget, met name werknemers met een mobiele functie waarvoor het gebruik van een wagen vereist is. Tevens wordt gevraagd om de toepassing van de mogelijkheid tot tijdelijke uitsluiting in de loop van 2029 te evalueren.
- Nulemissiecriterium in pijler 2
Voor deelauto’s en huurauto’s met chauffeur die gebruikt worden in het kader van pijler 2 van het mobiliteitsbudget, geldt sinds 1 januari 2026 het zero-emissiecriterium. Voor taxi’s en huurauto’s zonder chauffeur, daarentegen, geldt dit criterium niet. Of de gebruikte deeloplossingen wel of geen CO2 uitstoten, is onmogelijk te controleren of te bewijzen.
Er wordt gevraagd om de vier categorieën van deeloplossingen op gelijke voet te behandelen. Concreet vragen ze dat het gebruik van voertuigen met een verbrandingsmotor in alle vier de categorieën wordt toegestaan tot en met eind 2029.
Beperking huisvestingskosten
Volgens het huidige wettelijke kader van het mobiliteitsbudget bestaat er op dit moment geen limiet op het deel van het mobiliteitsbudget dat aan huisvestingskosten mag worden besteed.
Er wordt gevraagd om het inbrengen van huisvestingskosten te beperken tot maximum 50% van het mobiliteitsbudget voor nieuw toegekende mobiliteitsbudgetten vanaf de datum van inwerkingtreding van de wet.
Bestedingsmogelijkheden pijler 2
Volgens het huidige wettelijke kader van het mobiliteitsbudget dient de werkgever slechts 1 bestedingsmogelijkheid aan te bieden in pijler 2 om wettelijk in orde te zijn.
Voor de Raden is het essentieel dat het minimumaanbod in pijler 2 aantrekkelijk genoeg is om werknemers met een mobiliteitsbudget daadwerkelijk te doen overstappen naar alternatieven voor de bedrijfswagen, en dat dit aanbod aansluit bij hun behoeften.
Daarom bevelen ze ten sterkste aan dat werkgevers op ondernemingsniveau in dialoog gaan over de bestedingsmogelijkheden in pijler 2, teneinde in deze pijler een aantal opties voor te stellen die aansluiten bij de behoeften van de werknemers. Tevens zullen de Raden de opvolging van deze aanbeveling in de praktijk monitoren en in de loop van 2029 evalueren.
Fase 2?
De tweede fase van de geplande hervorming van het mobiliteitsbudget, zoals die is opgenomen in het federaal regeerakkoord 2025-2029, beoogt de hervorming van het bestaande mobiliteitsbudget tot een mobiliteitsbudget voor iedereen. De Raden vragen om in een zo vroeg mogelijk stadium bij de voorbereiding van deze fase betrokken te worden. Ze herinneren eraan dat de terugbetaling van het woon-werkverkeer tot de bevoegdheid van de sociale partners behoort en wordt geregeld via talrijke intersectorale, sectorale en ondernemings-cao’s.
Bron: voorontwerp van wet tot wijziging van diverse bepalingen betreffende het mobiliteitsbudget; https://www.ccecrb.fgov.be/p/nl/1384/naar-een-succesvolle-hervorming-van-het-mobiliteitsbudget/4.
