In 2023 heeft de Wetgever ook al eens een wetsvoorstel ingediend om het Sociaal Strafwetboek aan te passen. Dit werd meegedeeld in ons artikel “Aanpassingen sociaal strafwetboek in de maak“.
Uiteindelijk zijn er enkel wijzigingen doorgevoerd in het kader van de digitalisering, en de oprichting van een Edossier-platform. Dit platform zorgt voor de digitalisering van de informatie-uitwisseling tussen degenen die betrokken zijn bij de strijd tegen illegale arbeid en sociale fraude, zodat het een effectieve samenwerking en informatie-uitwisseling tussen alle betrokkenen mogelijk maakt. Bij de tweede lezing werd het vijfde inbreukniveau geschrapt op advies van de sociale partners.
De overheid wilt de administratieve en strafrechtelijke geldboetes van niveau 3 verdubbelen, en de boetes van niveau 4 worden ook aangepast. Bijkomend worden bepaalde situaties ook strenger bestraft en zal het doelbewust frauderen als een verzwarende omstandigheid beschouwd worden. Op 8 mei 2024 heeft de Kamer het wetsontwerp goedgekeurd die dit regelt.
Wijzigingen 2024 – aanpassing boetes
| Sanctieniveau | Gevangenisstraf | Penale boete | Administratieve boete |
| Niveau 1 | / | / | 10 – 100 euro |
| Niveau 2 | / | 50 – 500 euro | 25 – 250 euro |
| Niveau 3 | / | 200 – 2.000 euro | 100 – 1.000 euro |
| Niveau 4 | 6m – 3 j | 600 – 7.000 euro | 300 – 3.500 euro |
Voormelde bedragen moeten nog verhoogd worden met opdeciemen (vermenigvuldigen met 8).
Zwaardere bestraffing specifieke situaties
In bepaalde situaties zal er sprake zijn van een zwaardere bestraffing, het gaat o.a. over :
- Niet of niet tijdig betalen van de minimumlonen
- Schending regels over de kennisgeving en informatieverstrekking inzake collectief ontslag
- Gebruik van dreiging en geweld t.a.v. sociale inspecteurs.
Een werkgever wordt bestraft met een sanctie van niveau 2 wanneer hij aan de werknemer geen vergoeding betaalt voor het leveren, onderhouden of reinigen van de werkkledij indien dit opgelegd wordt door een algemeen verbindend verklaarde cao. Met dezelfde sanctie wordt de werkgever bestraft die geen arbeidsgereedschap bezorgt of geen materiaalvergoeding betaalt ondanks dat de verplichting opgelegd wordt door een algemeen verbindend verklaarde cao.
Als een werkgever toepassing maakt van glijdende uurroosters, maar niet beschikt over een systeem van tijdsopvolging dat de wettelijke vereiste gegevens bezit of de gegevens van tijdsopvolging niet gedurende 5 jaar bewaart, zal deze bestraft worden met een sanctie van niveau 2.
Ook de niet-toekenning of laattijdige toekenning van ecocheques kan voortaan bestraft worden met een sanctie van niveau 2.
Naast de hogere boetes, worden de sancties voor bepaalde dagelijkse administratieve inbreuken door werkgevers die te goeder trouw handelen, verlaagd. Dit is bijvoorbeeld het geval voor het bijhouden van contracten voor deeltijdse arbeid of het personeelsregister.
Uitzendarbeid
Bij niet naleving van het equal pay principe riskeert het uitzendbureau bestraft te worden met een sanctie van niveau 3.
De klant-gebruiker zal verantwoordelijk zijn voor :
- het tewerkstellen van flexi-jobwerknemers zonder het juiste tijdstip van begin en einde van de arbeidsprestatie via een systeem te registreren en bij te houden;
- het bijhouden van een register voor werktijdregeling wanneer de onderneming in de horecasector werkzaam is.
- het bijhouden van de studentenovereenkomsten op de plaats waar de student is tewerkgesteld en het treffen van de nodige maatregelen dat deze overeenkomsten steeds kunnen voorgelegd worden aan de inspectiediensten.
Als er sprake is van een verboden terbeschikkingstelling, waarbij het toepasselijke minimumloon niet nageleefd wordt, en bijkomend er ook nog twee of meerdere inbreuken vastgesteld worden, zal een sanctie van niveau 4 i.p.v. 3 opgelegd kunnen worden.
Inwerkingtreding
Het betreft momenteel ontwerpwetgeving zodat deze nog niet gepubliceerd is en onderhevig is aan wijzigingen.
Bron : Persbericht minister van Economie en Werk van 15 maart 2024; Wetsontwerp van 6 mei 2024 houdende wijziging van het sociaal strafrecht en diverse arbeidsrechtelijke bepalingen, Parl. St. 2023-24, nr. 55-3914/009.
