Sociaal-Juridisch

Opnieuw verplicht telewerk vanaf 20/11 en verplichting tot registratie telewerk – update

By 29 november 2021november 30th, 2021No Comments

Telewerk opnieuw verplicht!

Naar aanleiding van het Overlegcomité van 26/10/2021 werd het telewerk sterk aanbevolen door de overheid.

De Groep van 10 heeft op 10/11/2021 een sterke oproep gelanceerd naar de werkgevers, werknemers en zelfstandigen om in de mate van het mogelijke te telewerken waarbij gedeeltelijk telewerk minstens de regel zou moeten zijn voor alle functies die zich ertoe lenen en in de mate dat de continuïteit van de bedrijfsvoering, de activiteiten, de dienstverlening en het welzijn van de werknemers dit toelaat.

Ondertussen heeft het Overlegcomité op 17/11/2021 opnieuw beslist dat het telewerk verplicht wordt vanaf 20/11/2021 bij alle ondernemingen, verenigingen en diensten, voor alle personen bij hen werkzaam, ongeacht de aard van hun arbeidsrelatie, tenzij dit onmogelijk is omwille van de aard van de functie of de continuïteit van de bedrijfsvoering, de activiteiten of de dienstverlening. Telethuiswerk wordt verricht in overeenstemming met de bestaande collectieve arbeidsovereenkomsten en akkoorden.

Opgelet: Redenen die verband houden met de persoonlijke situatie van de werknemer (drukte thuis, concentratieproblemen, nood aan een andere omgeving,….) zijn geen geldige redenen.

Als motivatie voor deze maatregel wordt er verwezen naar het verminderen van het aantal contacten op de werkvloer maar ook op het openbaar vervoer (woon-werkverplaatsingen).

In dit kader verwijzen we naar CAO nr. 149 m.b.t. het door de overheid verplicht of aanbevolen telewerk.

Attest noodzaak aanwezigheid arbeidsplaats 

De werkgever bezorgt de medewerkers (ongeacht de aard van de arbeidsrelatie) die niet kunnen telewerken een attest of elk ander bewijsstuk die de noodzaak van hun aanwezigheid op de werkplaats bevestigt. 

Volgens de FOD WASO kan een dergelijk attest voor uitzendkrachten door zowel de klant-gebruiker (feitelijke werkgever) als het uitzendkantoor (=juridische werkgever) bezorgd worden.  De eindverantwoordelijkheid voor het naleven van de veiligheid en het welzijn op de arbeidsplaats en de organisatie van de arbeid berust bij de gebruiker, maar dat belet niet dat de gebruiker kan vragen om een administratieve verplichting zoals de opmaak en afgifte van een attest door het uitzendkantoor te laten uitvoeren. Het uitzendkantoor kan deze attesten opstellen in overleg met de gebruiker.

Terugkeerdag(en)

Er wordt tot 19/12/2021 (i.p.v.  12/12/2021) voorzien in de mogelijkheid van één terugkeerdag per werknemer per week met een max. van 20% op dezelfde dag aanwezige werknemers (voor wie telewerk verplicht is)  in de vestigingseenheid. 

Vanaf 20/12/21 (i.p.v. 13/12/2021) zal het aantal terugkeerdagen opgetrokken worden naar maximaal twee per werknemer per week en max. van 40% op dezelfde dag aanwezige werknemers (voor wie telewerk verplicht is) in de vestigingseenheid. 

Specifiek voor KMO’s met minder dan 10 werknemers is deze maximumgrens vastgelegd op max. 5 personen (voor wie telewerk verplicht is) die tegelijk aanwezig mogen zijn. 

Het is daarbij uiteraard aangewezen dat dit gespreid zal gebeuren en dat niet iedereen op dezelfde dag aanwezig is (beurtrol).

Voor de terugkeermomenten werden volgende regels vastgelegd:
  • Op vrijwillige basis: werknemers kunnen niet verplicht worden;
  • Het doel is het bevorderen van het psychosociaal welzijn en de teamgeest (verbondenheid);
  • Werknemers moeten vooraf de nodige instructies en richtlijnen ontvangen i.v.m. de naleving van de preventiemaatregelen op de werkvloer (cf. Generieke gids en sectorale protocollen);
  • Werknemers moeten geïnformeerd worden dat ze niet naar de onderneming mogen komen indien ze zich ziek voelen, ziektesymptomen vertonen of in quarantaine zitten;
  • Aan het al dan niet deelnemen aan de terugkeermomenten mogen geen gevolgen verbonden zijn;
  • De woon-werkverplaatsing tijdens de piekuren van het openbaar vervoer of via carpooling moet zo veel mogelijk vermeden worden;
  • De beslissing tot het organiseren van terugkeermomenten moet gebeuren overeenkomstig de regels van het sociaal overleg binnen de onderneming, waarbij alle voorwaarden worden afgetoetst.

Preventiemaatregelen op de werkvloer

Daarnaast moeten ondernemingen, verenigingen en diensten nog steeds de nodige preventiemaatregelen (cf. Gernerieke gids) nemen om de maximale naleving van de regels van social distancing te garanderen (het behoud van een afstand van 1,5 meter tussen elke persoon) en een maximaal niveau van bescherming te bieden.

Deze passende preventiemaatregelen zijn veiligheids- en gezondheidsvoorschriften van materiële, technische en/of organisatorische aard zoals bepaald in de “Generieke gids om de verspreiding van COVID-19 op het werk tegen te gaan”, aangevuld met richtlijnen op sectoraal en/of ondernemingsniveau, en/of andere passende maatregelen die minstens een gelijkwaardig niveau van bescherming bieden.

Er is een nieuwe generieke gids (versie 8) met enkele wijzigingen:

  • voldoende aandacht voor de luchtkwaliteit van alle arbeidsplaatsen;
  • mondmaskerplicht wanneer de fysieke afstand van 1,5 meter niet gerespecteerd kan worden en wanneer men zich verplaatst op de werkplek.
  • tijdens lunch- en pauzemomenten moet de minimale afstand van 1,5 meter gerespecteerd worden. Om contacten te vermijden moeten de lunch- en pauzemomenten ook maximaal gespreid worden in de tijd.
  • Georganiseerd vervoer door de werkgever:
    • de voertuigen moeten verplicht voldoende geventileerd worden.
    • wanneer er geen afstand van 1,5 meter tussen de inzittenden gegarandeerd kan worden zijn mondmaskers verplicht.

Elektronische registratie telewerk

Daarnaast wordt er ook opnieuw voorzien in de verplichting voor werkgevers om maandelijks via het elektronische registratiesysteem dat door de Rijksdienst Sociale Zekerheid ter beschikking wordt gesteld op de portaalsite van de sociale zekerheid, het totale aantal werknemers in het bedrijf per vestigingseenheid en het aantal werknemers dat een functie uitoefent die onmogelijk kan worden volbracht via telewerk te registreren.

De aangiftetoepassing van de RSZ is vanaf 24/11/2021 beschikbaar. 

Alle werkgevers moeten maandelijks een beperkt aantal gegevens aan de RSZ meedelen:

  • Het aantal personen werkzaam bij de onderneming. Wanneer de onderneming over meerdere vestigingseenheden beschikt, dient men dat per vestigingseenheid te vermelden.
  • Het aantal personen werkzaam bij de onderneming die een functie uitoefenen die niet telewerkbaar is. Wanneer de onderneming over meerdere vestigingseenheden beschikt, dient men dat per vestigingseenheid te vermelden.

Als er geen wijzigingen zijn voor de volgende maanden moet er geen nieuwe aangifte worden ingediend.

Termijnen: 

  • De situatie op woensdag 24 november 2021 (periode t.e.m. 31 december 2021) dient aangegeven te worden uiterlijk dinsdag 30 november 2021.
  • De situatie op 3 januari 2022 dient aangegeven te worden uiterlijk donderdag 6 januari 2022.
  • Voor de andere maanden telkens de situatie op de eerste werkdag van de maand en de aangifte uiterlijk op de 6de kalenderdag van de maand.

De sociale inspectiediensten zullen deze data als referentiepunt hanteren wanneer zij het naleven van het telewerk controleren. Wie een telewerkbare functie vervult, maar toch in het bedrijf aanwezig is, zal zijn of haar aanwezigheid moeten kunnen verantwoorden.

Er zijn daarbij een aantal uitzonderingen voorzien op de verplichting tot het verrichten van de telewerkaangifte, met name:

  • KMO’s waar minder dan 5 personen werkzaam zijn, ongeacht de aard van hun arbeidsrelatie;
  • inrichtingen die vallen onder het samenwerkingsakkoord van 16 februari 2016 tussen de Federale Staat en de Gewesten in verband met inrichtingen en activiteiten met gevaarlijke stoffen;
  • werkgevers uit de gezondheidszorg zoals bedoeld in artikel 40 van de wet van 20 december 2020;
  • de politiediensten;
  • onderwijsinstellingen zowel voor hun personeel betaald door de inrichtende machten als het personeel betaald door de Gemeenschappen. Dit geldt niet voor de universiteiten, privéscholen en andere opleidingsinstellingen die zelf hun personeel betalen;
  • de operationele diensten van de civiele veiligheid;
  • de penitentiaire inrichtingen, de rechterlijke orde en de inlichtingendiensten.

Bijkomende informatie kan u terugvinden in de FAQ van de RSZ. 

De RSZ heeft op 29/11/2021 een algemene boodschap opgenomen op haar website “Telewerkaangifte – rechtzetting”:

“Ondernemingen met minder dan 5 medewerkers hoeven geen telewerkaangifte te doen. Zij ontvingen onterecht een rappel per e-mail.”

Controles?

Voka heeft in haar FAQ meegedeeld dat de minister van Werk in overleg met de sociale partners de specifieke modaliteiten hiervoor verder zal bepalen. De nodige maatregelen zullen ook genomen worden de handhaving te verzekeren. Indien er meermaals inbreuken worden vastgesteld zou er overgegaan kunnen worden tot sluiting.

De inspectiediensten zullen opnieuw prioriteit geven aan het controleren van het verplichte telewerk, de strikte toepassing van de Generieke Gids en voldoende ventilatie van de arbeidsplaatsen.

Bij een controle zal er verduidelijkt moeten kunnen worden waarom werknemers aanwezig zijn op de werkvloer (terugkeerdag of noodzakelijk omwille van de continuïteit van de dienstverlening).

De FOD WASO heeft een checklist preventie COVID 19 opgesteld. Daarnaast heeft ook SIOD een checklist opgesteld i.v.m. vragen die inspecteurs kunnen stellen bij een controle van de preventiemaatregelen inzake COVID-19.

Inwerkingtreding

De maatregelen zouden gelden van 20 november 2021 tot 28 januari 2022. 

Er is een evaluatie voorzien op 15/12/2021. 

 

Bovenstaande bespreking is onder voorbehoud eventuele wijzigingen van de richtlijnen van de bevoegde diensten en/of wijzigingen van de wetgevende bepalingen terzake.

 

Bron: RSZ FAQ telewerkaangifte; KB van 19/11/2021 houdende wijziging van het koninklijk besluit van 28 oktober 2021 houdende de nodige maatregelen van bestuurlijke politie teneinde de gevolgen voor de volksgezondheid van de afgekondigde epidemische noodsituatie betreffende de coronavirus COVID-19-pandemie te voorkomen of te beperken, BS 19 november 2021; KB van 27/11/2021 houdende wijziging van het koninklijk besluit van 28 oktober 2021 houdende de nodige maatregelen van bestuurlijke politie teneinde de gevolgen voor de volksgezondheid van de afgekondigde epidemische noodsituatie betreffende de coronavirus COVID-19-pandemie te voorkomen of te beperken, BS 27 november 2021. 

Deze website maakt gebruik van cookies om je gebruikservaring te optimaliseren. Door op “Accepteren” te klikken, ga je akkoord met het plaatsen van deze cookies.